نشر شدت

• تاریخِ اروپا و آمریکا، از پایان قرون وسطی، تاریخِ ظهورِ کاملِ فرد است؛ سیری است که در زمانِ رنسانس از ایتالیا شروع شد و امروز به ذروه‌ی خود رسیده است.
• بیش از چهارصد سال طول کشید تا قرونِ وسطی فرو شکسته شد و مردم از آشکارترین قیود رهایی یافتند. ولی با آنکه فرد از بسیاری جهات رشد کرده، از لحاظ ذهنی و هیجانی پرورش یافته و در موفقیت‌های فرهنگی به درجه‌ای بی‌سابقه سهیم شده است، به همین قیاس نیز فاصله‌ی میان دو معنای «آزادی از چیزی» و «آزادی برای کاری» فراختر گشته است.
• نتیجه‌ی این عدمِ تناسب بین آزادی از بندها و فقدانِ امکانات برای تحققِ آزادیِ مثبت و فردیت، آن شده که در اروپا مردم وحشت‌زده از آزادی می‌گریزند و به بندهای تازه، یا لااقل به بی‌اعتناییِ کامل پناه می‌برند.

گریز از آزادی - اریک فروم